Bạn vừa được tặng một chậu lan tươi hay mới bắt đầu chơi nhưng chưa biết cách chăm lan hồ điệp đúng? Thực tế việc chăm sóc không quá khó khi bạn hiểu được đặc tính của loài hoa này. Dù là lan tiểu cảnh, lan chậu trang trí phòng khách hay giò lan treo ngoài vườn, chỉ cần áp dụng đúng kỹ thuật đều có thể giữ hoa tươi từ 1 - 6 tháng. Cùng Hoa Tươi 360 tìm hiểu chi tiết cách chăm sóc hoa lan hồ điệp trong bài viết dưới đây.
Hiểu đúng đặc tính của hoa lan hồ điệp
Lan hồ điệp là dòng lan đơn thân, bộ rễ thuộc dạng rễ khí sinh nên cần môi trường thông thoáng và thoát nước tốt. Rễ lan rất nhạy cảm với tình trạng úng nước, nếu giá thể giữ ẩm quá lâu sẽ dễ gây thối rễ và suy cây.
Thông thoáng là yếu tố hàng đầu cần nhớ khi chơi lan hồ điệp
Lá lan hồ điệp có bản to, dày và khả năng trữ nước tương đối tốt, vì vậy cây không cần tưới nước liên tục mỗi ngày. Trên thực tế, người mới chơi lan thường mắc sai lầm khi tưới quá nhiều nước với suy nghĩ “càng tưới nhiều cây càng khỏe”, và điều này lại là nguyên nhân hàng đầu khiến lan hồ điệp bị thối rễ.
Khi tưới nước cho lan cần lưu ý tránh để đọng nước ở nách lá, thường xuyên dùng khăn các vết nước, vết dơ trên lá
Ngoài ra, lan hồ điệp là loài hoa ưa ánh sáng nhẹ, ánh sáng tán xạ và không chịu được nắng gắt chiếu trực tiếp trong thời gian dài. Khi nắm rõ những đặc tính này, bạn sẽ dễ dàng áp dụng đúng cách chăm lan hồ điệp ở các bước phía sau mà không gặp phải những lỗi tương tự.
>>>Xem thêm cách trồng và chăm sóc cây hoa lan hồ điệp:
- Cách trồng lan hồ điệp mới mua về
- Cách chăm sóc lan hồ điệp đang ngồng
- Cách chăm sóc lan hồ điệp sau hoa tàn
- Cách trồng lan hồ điệp sau tết
- Cách trồng lan hồ điệp sau tết bằng vỏ thông
Vị trí đặt chậu lan hồ điệp trong nhà, ngoài vườn
Vị trí đặt chậu là yếu tố ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng sinh trưởng và ra hoa của lan hồ điệp.
- Trong nhà: Nên đặt gần cửa sổ để đón ánh sáng tự nhiên dịu nhẹ. Tránh đặt trực tiếp dưới luồng gió máy lạnh hoặc gần thiết bị tỏa nhiệt.
- Ngoài vườn: Cần có lưới che lan loại lưới đen che được khoảng 50-70% ánh sáng, giúp lan vẫn nhận đủ ánh sáng nhưng không bị cháy lá.
- Sử dụng đèn nhân tạo: Đối với các căn hộ chung cư thiếu sáng, bạn có thể sử dụng đèn LED chuyên dụng cho lan với nhiệt độ màu từ 5000K đến 6500K để thay thế ánh sáng mặt trời.
Về ánh sáng: Thời điểm tiếp nhận ánh sáng tốt nhất của lan hồ điệp là vào sáng sớm (6h - 8h) và chiều tối (16h - 18h).
Nếu lá lan có màu xanh thẫm là dấu hiệu cây đang bị thiếu nắng; trường hợp lá lan có màu vàng và cháy lá thì bạn cần nhanh chóng dời cây vào chỗ mát hơn, tránh tình trạng cây lan hồ điệp bị kiệt sức do thiếu nước.
Dù đặt trong nhà hay ngoài vườn cũng cần lưu ý tránh để cây lan dính mưa thời gian dài
Cách tưới nước cho lan hồ điệp tránh thối rễ
Lan hồ điệp có phải tưới nước không? Câu trả lời là có nhưng phải đúng cách, đúng thời điểm và đúng liều lượng dựa theo môi trường trồng lan thực tế.
- Độ ẩm: Luôn duy trì độ ẩm không khí trong khoảng 50 - 80%. Đối với các tiểu cảnh lan hồ điệp trang trí, bạn nên phủ thêm một lớp rêu xanh trên bề mặt để giữ ẩm ổn định cho gốc.
- Tần suất tưới: Việc này phụ thuộc vào thời tiết. Vào mùa hè oi bức, bạn có thể tưới 2-3 ngày/lần; tuy nhiên vào mùa đông ẩm ướt hoặc khi trời nồm, chỉ cần tưới 7-10 ngày/lần là đủ.
Cách tưới đúng nhất là tưới trực tiếp vào gốc lan vào buổi sáng sớm để nước kịp khô trước khi chiều tối. Tuyệt đối không tưới trực tiếp vào bông hoa và các nách lá.
Thời điểm lan hồ điệp đã ra hoa càng không được để dính nước khiến hoa sớm rụng
Cách nhận biết khi nào nên tưới: Có thể dùng tay sờ vào giá thể như vỏ thông hoặc dớn; nếu bạn thấy khô, nhẹ và không còn độ ẩm thì mới tiến hành tưới. Ngoài ra khi thấy rễ lan chuyển sang màu bạc hoặc giò lan nhẹ hơn bình thường cũng là dấu hiệu cho thấy cây đang cần được bổ sung nước.
Cách bón phân cho lan hồ điệp theo từng giai đoạn
Lan hồ điệp là loài cây khá nhạy cảm với nồng độ muối trong phân bón. Vì thế khi bổ sung dinh dưỡng cho cây cần tuân thủ nguyên tắc “ăn ít nhưng ăn nhiều lần” bằng cách sử dụng phân pha loãng.
Đối với phân tan chậm, cần đặt phân cách gốc ít nhất 5cm để tránh tình trạng phân tan sinh nhiệt làm nóng bộ rễ, gây cháy rễ và suy cây.
Giai đoạn sinh trưởng
Trong giai đoạn sinh trưởng mạnh (thường rơi vào mùa xuân – hè), lan hồ điệp cần nhiều đạm để phát triển lá và rễ. Phân NPK 30-10-10 hoặc 20-20-20 pha loãng là lựa chọn phù hợp. Nên bón định kỳ khoảng 2 tuần/lần để cây phát triển ổn định mà không bị sốc dinh dưỡng.
Muốn chăm lan đúng cách là phải dùng đúng loại phân bón chuyên biệt
Giai đoạn ra ngồng và hình thành nụ
Khi lan bắt đầu ra ngồng hoa, bạn nên chuyển sang các loại phân giàu lân như NPK 10-30-10 để hỗ trợ phân hóa mầm hoa và kích thích hoa nở đồng loạt. Khi nụ đã ổn định và hoa chuẩn bị nở, có thể sử dụng NPK 15-15-15 để duy trì cây khỏe, giúp hoa bền màu và hạn chế rụng nụ sớm.
Ở giai đoạn này, tần suất bón phân nên giảm còn khoảng 1 tháng/lần. Khi hoa đã nở rộ, nên ngưng bón phân để tránh làm hoa nhanh tàn.
Giai đoạn hình thành nụ cần lưu ý về tần suất bón phân, tránh bổ sung đạm quá nhiều cũng khiến hoa nhanh rụng
Bổ sung phân hữu cơ và thuốc dưỡng lan hồ điệp
Ngoài phân vô cơ, bạn có thể bổ sung phân hữu cơ đã qua xử lý và kiểm định để cải thiện giá thể và hệ vi sinh cho rễ. Vitamin B1 thường được dùng khi cây bị stress, sau khi thay chậu hoặc cắt bỏ rễ hư. Bio Root hoặc các chế phẩm kích rễ phù hợp với những chậu lan có bộ rễ yếu, thối nhẹ, giúp cây nhanh ra rễ mới và phục hồi sức sống.
Theo kinh nghiệm từ Hoa Tươi 360, các loại thuốc dưỡng chỉ nên dùng với liều thấp, đúng thời điểm và không lạm dụng để tránh làm cây bị phụ thuộc hoặc suy kiệt.
Đây là hai dòng thuốc dưỡng lan hồ điệp phổ biến trên thị trường, được nhiều người chơi lan sử dụng
Cách chăm sóc lan hồ điệp sau khi ra hoa
Sau khi hoa tàn, lan hồ điệp bước vào giai đoạn phục hồi để chuẩn bị cho chu kỳ ra hoa tiếp theo. Nếu xử lý đúng cách, cây có thể khỏe mạnh và ra hoa lại sau vài tháng.
Cắt tỉa ngồng hoa và lá hư
Dùng kéo bén đã được khử trùng qua cồn hoặc lửa để cắt ngồng hoa. Vị trí cắt tốt nhất là cách mắt ngủ cuối cùng khoảng 3cm. Những lá vàng, lá dập hoặc có dấu hiệu bệnh cũng cần được loại bỏ kịp thời. Việc này giúp cây tập trung dinh dưỡng nuôi thân thay vì nuôi cuống hoa đã tàn.
Sử dụng kéo sắc đã sát trùng để cắt bỏ ngồng hoa đã tàn và lá vàng
Thay chậu lan hồ điệp sau Tết
Trước khi trồng sang chậu mới, cần loại gỡ bỏ lớp dớn cũ và cắt bỏ những đoạn rễ bị thối, khô hoặc có màu đen. Lưu ý tránh làm tổn thương các đầu rễ non. Bạn nên chọn một chậu trồng mới có độ thông thoáng tốt, kích thước lớn để rễ lan có không gian phát triển.
Ưu tiên sử dụng các loại giá thể trồng lan như vỏ thông, than củi, viên đất nung đã qua xử lý để tránh lây bệnh cho cây.
Chậu trồng mới phải là chậu sạch, nếu có trồng cây trước đó nên rửa sạch lại tránh mầm bệnh tiềm ẩn
Phòng trừ sâu bệnh thường gặp trên lan hồ điệp
Lan hồ điệp thường gặp một số vấn đề như nấm bệnh, thối nhũn, rệp sáp hoặc tình trạng lá nhăn nheo. Nguyên nhân chủ yếu đến từ độ ẩm cao, tưới nước quá nhiều hoặc môi trường trồng kém thông thoáng.
Khi phát hiện cây có dấu hiệu bệnh, giải pháp tốt nhất là cắt bỏ phần bị bệnh và cách ly ngay để tránh lây lan sang các chậu lan khác. Kết hợp điều chỉnh chế độ tưới nước, sử dụng thuốc sinh học đặc trị theo hướng dẫn của người bán.
Lá vàng có kèm theo các vết ố mọng nước là dấu hiệu cây lan đã nhiễm nấm bệnh
Bí quyết giữ cho lan hồ điệp lâu tàn, ra hoa đẹp
Để giữ lan hồ điệp tươi lâu và ra hoa đẹp, người trồng cần kết hợp đồng bộ nhiều yếu tố thay vì chỉ chú trọng vào một khâu riêng lẻ.
- Giá thể phù hợp: Chọn loại giá thể phù hợp với giống lan (như lan dendro ưa vỏ thông size nhỏ), đáp ứng các tiêu chí như giữ ẩm đủ và thoát nước tốt. Nếu bạn không có thời gian thay chậu thường xuyên, hãy sử dụng than củi hoặc viên đất nung vì chúng lâu mục.
- Tránh thay đổi môi trường đột ngột: Không nên di chuyển chậu lan liên tục giữa các phòng hoặc từ nơi có điều hòa ra ngoài trời nắng nóng vì cây rất dễ bị sốc nhiệt rụng hoa.
- Cố định thân lan: Khi cây bắt đầu nở hoa, bạn có thể sử dụng cọc đã qua khử trùng và dây nilon để cố định ngồng hoa, giúp cành hoa đứng vững và có dáng đẹp hơn, không lo ngồng gãy do trọng lượng hoa.
- Không thay chậu khi đang ra hoa: Tuyệt đối không thay chậu hay tác động mạnh vào bộ rễ khi cây đang nở hoa vì sẽ khiến nụ bị rụng và hoa nhanh tàn.
Nơi có thể vừa đón nắng vừa tránh mưa cho chậu lan là trồng sau cửa sổ
Câu hỏi thường gặp khi chăm sóc lan hồ điệp
Câu 1: Tại sao cây lan chăm một thời gian vẫn không ra hoa?
Nguyên nhân thường do thiếu ánh sáng hoặc nhiệt độ ban đêm chưa đủ mát. Bạn có thể giảm tưới nước trong vài tuần, đặt cây ở nơi có sự chênh lệch nhiệt độ ngày – đêm khoảng 5–7°C và kết hợp phun nhẹ các chế phẩm kích thích ra hoa phù hợp.
Câu 2: Tôi có lót giá thể đầy đủ nhưng cây vẫn bị thối rễ?
Nguyên nhân thường do tưới quá nhiều hoặc giá thể cũ đã bị mục, gây bí bách và đọng nước nên khiến bộ rễ lan hồ điệp bị thối úng gây chết cây.
Câu 3: Cách nhân giống lan hồ điệp tốt nhất hiện nay là gì?
Phương pháp kích Keiki (kích chồi trên ngồng hoa cũ bằng thuốc kích thích) là cách đơn giản và hiệu quả nhất cho người chơi lan tại gia.
Câu 4: Vì sao nụ hoa lan bị rụng sớm?
Nguyên nhân thường do bị sốc nhiệt, thiếu nước, thay đổi vị trí đột ngột hoặc bị côn trùng (nhện đỏ) chích hút nụ.
Câu 5: Tại sao lá lan hồ điệp bị nhăn nheo?
Đây là dấu hiệu cho thấy cây lan hồ điệp của bạn đang bị thiếu nước trầm trọng hoặc bộ rễ đã bị thối hư hoàn toàn, không còn khả năng hút nước.
Theo Hoa Tươi 360, cách chăm lan hồ điệp không hề khó, cái khó nằm ở sự tỉ mỉ, cẩn thận và kiên nhẫn quan sát cây mỗi ngày của người chơi. Chỉ cần hiểu được ngôn ngữ của loài hoa này, bạn hoàn toàn có thể sở hữu những giò lan rực rỡ và bền đẹp theo thời gian.
Theo dõi Hoa Tươi 360 để cập nhật thêm nhiều kiến thức chuyên sâu về chăm sóc và cắm lan hồ điệp nghệ thuật theo số cành.